Toilet Geschiedenis
Met het 'probleem' poepen en plassen heeft de mens te maken sinds dat
hij bestaat. We beschrijven alle manieren die mensen gebruikten om hun
uitwerpselen te lozen vanaf de tijd van de oude Grieken tot aan het heden.
Inhoud:
Grieken
Romeinen
Middeleeuwen
Religie
16e eeuw
18e eeuw
19e eeuw
20e eeuw t/m heden
|
Grieken
De Grieken waren hun tijd ver vooruit wat betreft
de sanitaire voorzieningen.
In het paleis van Koning Minos
waren de sanitaire voorzieningen dan ook al goed
ontwikkeld. De toiletten bestonden uit een houten bril met daaronder een aardenwerken pot. De spoeling
werd verzorgd door een buizenstelsel van klei.
|
Romeinen
Rome, de hoofdstad van het Romeinse rijk, was een
miljoenen stad. Al die mensen produceerden heel wat afval. Daarom besloot het stadsbestuur
openbare toiletten te bouwen. Legerkampen en zelfs restaurants hadden gemeenschappelijke
toiletten. De zittingen waren naast elkaar gerangschikt boven een trog
met stromend water. Er was geen toiletpapier, in plaats daarvan gebruikte men een spons op een stok.
Deze werd na gebruik schoongemaakt in een geul met stromend water die door de
toiletruimte liep. In de steden waren de toiletten op straathoeken
gebouwd. Ze stonken en er waren veel vliegen, vooral in de zomer. Toch waren ze hygiënischer
en plezieriger dan het alternatief: emmers met uitwerpselen en urine in elke bewoonde
kamer.
|
Middeleeuwen
In de middeleeuwen kon
hygiëne een zaak van leven of dood zijn. Als een kasteel of een stad belegerd werd, eiste de
epidemiën vaak meer levens dan de strijd zelf. Daarom werden
in kastelen vaak veel toiletten gebouwd en diepe bronnen voor zuiver water. In de
middeleeuwen werden de steden zonder rioleringen gebouwd en ook toiletten waren schaars.
De mensen gebruikten 's nachts een po die op straat werd geledigd. Men had speciaal
schoeisel om de schoenen te beschermen. Als men de pot op straat leeggooide
riep men 'Gardy loo' wat zoiets betekende als 'pas op'.
|
 |
Pas tegen het einde van de
Middeleeuwen werden aparte toiletten gebouwd in de hoop om van kastelen schonere en
prettiger ruikende woningen te maken. In kastelen werden vaak de slotgrachten gebruikt om
de uitwerpselen in te lozen. Kastelen, die geen slotgrachten hadden maakten gebruik van
grote beerputten. In 1183 stortte de vloer van de grote zaal van Kasteel Efurt in
Duitsland in. Keizer Frederik en zijn ridders vielen 12 meter naar beneden in de beerput,
waarin velen verdronken.
Religie
De kloosters hadden veel toiletten nodig omdat er
soms meer dan 100 mensen waren. Sommige beerputten die in de kloosters werden
gebruikt bestaan nog steeds. Onderzoekers zijn zo meer te weten gekomen over voedsel
en ziektes in de Middeleeuwen. De monniken gebruikten een urinaal om hun urine
op te vangen. De urine die werd opgevangen, werd in grote vaten opgeslagen. De vaten met
urine werden verkocht aan kleermakers en leerlooiers, die de
ammoniaoplossingen
gebruikten
om kwaliteitsproducten te fabriceren. Lerenvezels voor de stoffen werden zachter gemaakt m.b.v ammoniaoplossingen.
Ook werden de oplossingen gebruikt voor chemische reacties met
kruiden en mineralen waardoor er duurzame verfstoffen ontstonden.
|
16e eeuw
De meeste mensen maakten zich er in de 16e eeuw
niet druk om hoe ze van hun onlasting afkwamen. Koningin Elizabeth van Engeland echter
wel. Haar hoveling, Sir John Haringston, vond het eerste spoeltoilet uit, de Ajax genaamd.
Koningin Elizabeth die zeer schoon was, was er volgens de verhalen zeer tevreden over. De
gewone mens leegde vaak de pot in de open haard 's ochtend. De mannen urineerde er ook vaak
in. Dat klinkt misschien raar, maar het was wel hygiënisch omdat door de hitte van het
vuur alle bacteriën gedood werden.
|
|
18e eeuw
In de 18e eeuw kwamen de lange zeereizen.
Hygiëne
was dan belangrijk omdat anders ziektes uitbraken aan boord van de schepen. De
uitwerpselen van de bemanning en de passagiers werden gelijk in zee gedumpt. De wc's voor
de bemanning waren in de boeg van het schip. De belangrijkere passagiers en de kapitein
hadden aparte toiletten. Benedendeks hadden de onderofficieren ook nog gezamenlijke
wc's.
Aan land werden de eerste spoel-wc's geïntroduceerd. In 1778 ontwierp Joseph
Bramah een
klep die een krachtige waterstroom produceerde; hij voegde ook de 'stankval' aan zijn
toilet toe. Dat was het eerste toilet dat op het hedendaagse toilet leek.
19e eeuw
De rijken in de 19e eeuw gingen naar kuuroorden en
bestelden wastafels en toiletten, terwijl de armen leden onder dodelijke ziektes die
voornamelijk veroorzaakt werden door de slechte hygiëne. Rond 1830 kwam uit Azië een
dodelijke ziekte: de cholera. Deze ziekte werd verspreid via riolen en vuil water. Tyfus
was ook een ziekte die veroorzaakt werd door slechte hygiëne. Deze ziekte eiste veel slachtoffers.
Eindelijk begon het tot regeringen door te dringen dat de ziektes alleen gestopt konden
worden als er in elke grote stad rioolsystemen, openbare toiletten en drinkwaterpompen
werden aangelegd. Vooruitstrevende fabrikanten als Thomas Crapper en John Doulton werkten
ondertussen aan verbeterde afvoersystemen en spoeltoiletten.
|
20e eeuw t/m heden
De hygiëne is toegenomen maar andere problemen zijn
ontstaan. Wat doen we met onze ontlasting in de ruimte? Voor de opvang daar zijn ook allerlei
technieken ontwikkeld. De toiletten in de ruimte worden daar 'afvalbeheersingscompartimenten'
genoemd. Voor het urineren wordt vaak wat anders gebruikt: mannen en vrouwen gebruiken een
trechter die bevestigd is aan een afvoer. De urine wordt in de ruimte gedumpt waar het
bevriest en een ring van kristallen vormt rond het ruimteschip. Als ze een ruimtewandeling maken dan dragen ze 'faecaliënhouders'
binnen in hun ruimtepak.
De mensen beseften ook dat ze een afval probleem kregen. Men ging daarom naar andere
methoden zoeken waaronder het composteringssysteem. De uitwerpselen worden opgevangen in
een put waar ze een jaar in blijven zitten. Na een jaar kan het als compost in de tuin
worden gebruikt. Een speciaal artikel over compost kun je vinden door op deze
link te klikken.
|
|
